Bölüm 6 — AI Agents ve MCP¶
Neden bu bölüm?¶
Kasım 2024'te Anthropic MCP (Model Context Protocol — Model Bağlam Protokolü) duyurdu. 2025'te "AI için USB-C" benzetmesi yapıldı. Mart 2025'te OpenAI, Nisan 2025'te Google DeepMind MCP'yi resmen kabul etti. Aralık 2025'te Anthropic, MCP'yi Linux Foundation altındaki Agentic AI Foundation'a (AAIF) bağışladı — kurucu olarak Anthropic + Block + OpenAI; destekçi olarak Google, Microsoft, AWS, Cloudflare, Bloomberg. 2026 itibarıyla MCP artık Anthropic'e özel değil, endüstri standardı: ChatGPT, Claude, Cursor, Gemini, Microsoft Copilot, VS Code hepsi destekliyor; aylık ~97 milyon SDK indirme, ~10.000 aktif sunucu.
Senin için iki büyük getirisi var: (1) Claude Desktop'a kendi araçlarını bağlayıp "Slack'ime mesaj at" demek; (2) İşyerinde "Claude kendi veritabanımla konuşsun, rapor üretsin" sistemini kurmak. İkisi de MCP ile 30 satırlık kod.
Üçüncü neden: Agent = LLM + Araç + Döngü (Tool + Loop). Bu denklem bu bölümde kurulur. ReAct desenini öğrenince "Claude'a özerk görev devretmek" mimarisi zihinde oturur.
Bölüm 6 kısaca¶
6.1 — Agent Nedir, ReAct Deseni. LLM ile agent farkı. "Think → Act → Observe" (Düşün → Yap → Gözle) döngüsü. Hata durumunda ajan ne yapar (yeniden deneme, yedek plan, devir).
6.2 — Tool Calling. Claude API'sinin tools parametresi. JSON şema ile araç tanımlama, Claude'un hangi aracı çağırdığını anlama, sonucu geri yollama. 3-4 basit araç örneği.
6.3 — MCP Protokolü. MCP ne, neyi çözüyor, doğrudan tools parametresinden farkı ne. Resources + Tools + Prompts üç yapı taşı. "AI için USB-C" benzetmesinin anlamı.
6.4 — MCP Sunucusu Yazma. Python mcp kütüphanesi ile kendi sunucun. 3-4 uç: "takvim oku", "e-posta taslak yaz", "dosya listele". Claude Desktop'a entegre etme.
6.5 — Çok Ajanlı (Multi-Agent) Sistemler. Tek ajan yetmediğinde — planlayıcı (planner) + uygulayıcı (executor) + eleştirmen (critic) rolleri. Çok ajan orkestrasyonu (Anthropic Subagents yaklaşımı).
6.6 — Claude Agent SDK. Anthropic'in 2025'te çıkardığı SDK. "Kendi ajanını 50 satırda kur" vaadi. Gerçeklikle karşılaştırma.
6.7 — Çerçeve karşılaştırma: LangChain, LangGraph, CrewAI, AutoGen, Claude Agent SDK — hangisi ne için.
6.8 — Üretim ajanı: Zaman aşımı (timeout), maliyet, gözlemlenebilirlik, insan onayı gerektiren adımlar.
Bu bölümün yol haritası¶
flowchart LR
S["👤 Sen\n(Bölüm 5 bitti)"]
P61["📄 6.1\nAgent +\nReAct"]
P62["📄 6.2\nTool\ncalling"]
P63["📄 6.3\nMCP ne"]
P64["🏁 6.4\nMCP server\nyazma"]
P65["📄 6.5\nMulti-\nagent"]
P66["📄 6.6\nAgent\nSDK"]
P67["📄 6.7-6.8\nProduction"]
MCP[("🔌 MCP\nprotokolü\nJSON-RPC")]
OUT{{"✅ Kendi MCP\nsunucun + Claude\nDesktop entegre"}}
ANT[("📖 Anthropic\n4 Academy\nkursu + MCP\ndocs"])
S --> P61 --> P62 --> P63 --> P64 --> P65 --> P66 --> P67 --> OUT
P63 -.köprü.-> ANT
P64 -.kullanır.-> MCP
P65 -.köprü.-> ANT
P66 -.köprü.-> ANT
classDef user fill:#ddd6fe,stroke:#7c3aed,color:#111
classDef page fill:#dbeafe,stroke:#2563eb,color:#111
classDef pilot fill:#fef3c7,stroke:#ca8a04,color:#111
classDef infra fill:#fed7aa,stroke:#ea580c,color:#111
classDef goal fill:#fef3c7,stroke:#ca8a04,color:#111
classDef ext fill:#fed7aa,stroke:#ea580c,color:#111
class S user
class P61,P62,P63,P65,P66,P67 page
class P64 pilot
class MCP infra
class OUT goal
class ANT ext
Aktör tablosu¶
| Düğüm | Nerede | Ne iş yapıyor |
|---|---|---|
| 👤 Sen | Python + Claude Desktop + terminal | Tool use dene, MCP sunucusu yaz, Claude Desktop'a entegre et |
| 📄 6.1 Agent + ReAct | Platform | Kavram + döngü |
| 📄 6.2 Tool calling | Platform + Python | 3-4 basit araç örneği (hesap makinesi, tarih, arama) |
| 📄 6.3 MCP ne | Platform | Protokol + 3 yapı taşı tanımı |
| 🏁 6.4 MCP sunucusu yazma | Python + MCP kütüphanesi | ~30 satır kod, Claude Desktop bağlanıyor |
| 📄 6.5 Çok ajan | Platform + Python | 3 rol örneği |
| 📄 6.6 Agent SDK | Python + Claude SDK | Anthropic'in 2025 SDK'sı karşılaştırması |
| 📄 6.7 Çerçeveler | Platform | LangChain, LangGraph, CrewAI, AutoGen kıyas |
| 📄 6.8 Üretim ajanı | Python + izleme | Zaman aşımı + maliyet + insan onayı |
| 🔌 MCP protokolü | Standart (JSON-RPC üzeri); 2025 sonu Linux Foundation altında | Claude / GPT / Gemini ↔ araç arası iletişim kuralları |
| 📖 Anthropic Academy (4 kurs) | anthropic.com/learn | Intro to MCP + Advanced MCP + Intro to Subagents + Agent Skills |
| ✅ Çıktı | Repo 6-mcp-server/ + Claude Desktop yapılandırması |
Canlı demo: "Claude Desktop'tan 'takvimimi göster' dedim, çalıştı" |
Bu bölüm bittiğinde elinde ne olacak¶
- Çalışan MCP sunucun: 3-4 araçla, Claude Desktop'tan çağrılabiliyor. Bu artık endüstri standardı bir refleks (sadece Anthropic değil, ChatGPT/Gemini/Cursor da MCP konuşur).
- Tool calling refleksi: Yeni bir proje için "bu LLM + şu dış servis" entegrasyonunu 30 dakikada kurabilirsin
- Agent mimarisi anlayışı: Çok adımlı görev geldiğinde "tek ajan yeter mi, planlayıcı+uygulayıcı ayrımı lazım mı" sorusunu sorup cevaplayabiliyorsun
- ReAct döngüsü deneyimi: Düşün-Yap-Gözle (Think-Act-Observe) döngüsünü kendi kodunda yazdın
- Üretim gerçeği: "Ajan devasa token'le faturayı patlatır" tuzağına düşmeden zaman aşımı + maliyet üst sınırı + insan onayı (human-in-the-loop) kurmayı biliyorsun
- 4 Anthropic Academy sertifikası eşiği: Bölümü bitirirken 4 kursun tamamı senin için erişilebilir — içerik hazırlığı tamamsa sertifika almak 1-2 gün iş
Bu çıktı platformun zirvesi. Bölüm 7-10 kalan pürüzleri (multimodal, güvenlik, deploy, kariyer) kapatıyor ama teknik olarak bu bölüm sonunda bir ajan geliştiricisisin.
Bölüm 6 Anthropic'in en kalın ve en güncel teknik koleksiyonu. 4 Academy kursu burada:
1. Introduction to Model Context Protocol (~45 dk, sertifikalı). MCP ne, niye var, nasıl çalışır. Bizim 6.3'ü geniş kapsamda işler. 6.3 bittikten sonra aç.
2. Model Context Protocol: Advanced Topics (~60 dk, sertifikalı). Production MCP — authentication, streaming, resource templates. 6.4'ten sonra aç; kendi server'ını yazdıktan sonra derinleşmek için.
3. Introduction to Subagents (~30 dk, sertifikalı). Multi-agent orkestrasyonun Anthropic yaklaşımı. 6.5'le paralel okuma.
4. Introduction to Agent Skills (~45 dk, sertifikalı). "Skills" Anthropic'in yeni kavramı (2025) — MCP tool'larının üstüne "yetenek paketi" katmanı. 6.6 Agent SDK ile birleşik okuma.
5. Docs — MCP Resources + Tools + Prompts. platform.claude.com/docs/en/mcp Anthropic'in kanonik MCP dokümantasyonu. 3 yapı taşının (resource, tool, prompt) tam spesifikasyonu burada. 6.3-6.4'te referans.
6. GitHub — modelcontextprotocol/servers ve ekosistem sunucuları. Resmi MCP referans sunucuları reposu (github.com/modelcontextprotocol/servers) — Slack, Google Drive, GitHub, Postgres, Filesystem, Brave Search. 6.4'te kendi sunucunu yazarken örnek olarak oku. Anthropic'in kendi cookbook'ları: github.com/anthropics/claude-cookbooks.
Kaynak: Anthropic Academy — Introduction to Model Context Protocol (İngilizce, ücretsiz + sertifika). 6.3'ten önce veya sonra aç. MCP, Aralık 2025'te Linux Foundation'a bağışlandı; protokolün resmi sayfası: modelcontextprotocol.io.
Bir sonraki adım → 6.1 Agent Nedir, ReAct Pattern (40 dk, agent kavramı + döngü)